Energielabel monument 2026: wat verandert er voor monumentale woningen?

woensdag 4 maart 2026
Energielabel monument 2026: wat verandert er voor monumentale woningen?

Vanaf 29 mei 2026 geldt de energielabelplicht voor monumenten. Dat betekent dat ook bij een rijksmonument, provinciaal monument of gemeentelijk monument een geldig energielabel verplicht is bij verkoop of verhuur.

Tot nu toe gold voor monumentale woningen een uitzondering op de energielabelplicht. Die vrijstelling vervalt. In dit artikel leest u wat dit betekent voor u als eigenaar van een monumentale woning.

 

Is een energielabel verplicht voor een monument?

Ja. Vanaf 29 mei 2026 is een energielabel voor monumenten verplicht bij:

  • Verkoop van een monumentale woning

  • Verhuur van een monumentale woning

  • Verlengen van een huurovereenkomst

Dit geldt voor:

  • Energielabel rijksmonument

  • Energielabel gemeentelijk monument

  • Energielabel provinciaal monument

Het energielabel moet beschikbaar zijn op het moment dat de woning wordt aangeboden.

 

Wat houdt het energielabel voor een monument in?

Een energielabel voor een monumentale woning geeft inzicht in de energieprestatie van het gebouw. Net als bij reguliere woningen wordt het label opgesteld door een gecertificeerd energieadviseur en is het 10 jaar geldig.

Belangrijk om te weten:

  • Het energielabel is een informatieplicht

  • U bent niet verplicht om direct te verduurzamen

  • Monumentale waarde en regelgeving blijven leidend

Het label beschrijft de huidige energieprestatie, maar verplicht u niet tot ingrijpende aanpassingen.

Waarom vervalt de vrijstelling voor monumenten?

De wijziging in de energielabelplicht voor monumenten in 2026 komt voort uit aangepaste Europese en nationale regelgeving rondom energieprestaties van gebouwen.

De overheid wil meer inzicht in de energieprestaties van alle woningen in Nederland — inclusief monumentale panden. Daarom wordt de uitzonderingspositie opgeheven.

Wat betekent dit bij verkoop van een monumentale woning?

Wilt u uw monument verkopen na mei 2026? Dan is een geldig energielabel verplicht bij verkoop van uw monument.

Zonder energielabel kan handhaving plaatsvinden en kan een boete worden opgelegd. Daarnaast verwachten kopers steeds vaker transparantie over energiekosten en energieprestaties.

Door tijdig een energielabel voor uw monument te laten opstellen:

  • voorkomt u vertraging bij verkoop

  • voldoet u aan de wettelijke verplichting

  • geeft u duidelijkheid aan potentiële kopers

Energielabel rijksmonument: is dat anders dan bij een gewone woning?

Een energielabel voor een rijksmonument wordt volgens dezelfde landelijke methodiek opgesteld als bij andere woningen. Wel vraagt de opname om zorgvuldigheid, omdat monumentale bouwconstructies, materialen en installaties vaak afwijken van moderne woningen.

Het energielabel houdt rekening met de bestaande situatie. Eventuele verduurzamingsadviezen moeten altijd passen binnen de monumentenregels.

Wanneer energielabel monument aanvragen?

Hoewel de verplichting pas ingaat op 29 mei 2026, is het verstandig om tijdig actie te ondernemen — zeker als u verkoop- of verhuurplannen heeft.

Zo voorkomt u:

  • tijdsdruk bij overdracht

  • onduidelijkheid richting koper of huurder

  • administratieve vertraging

Energielabel monument laten opstellen

Bent u eigenaar van een monumentale woning en wilt u weten wat de energielabelplicht voor monumenten in 2026 voor u betekent?

Wij helpen u graag met:

  • Een duidelijke en zorgvuldige opname

  • Heldere uitleg over het energielabel

  • Snelle afhandeling en registratie

Neem gerust contact met ons op voor meer informatie over het energielabel voor uw monumentale woning.